اروتیک ویدیکوم‌ها

ویدیکوم بیش از آنکه یک قبیلهٔ واحد باشند، خانواده‌ای از مردمانی‌اند که بر سر محل نیاکانشان توافق دارند. در امتداد لبهٔ غربی فلات بامندای گراس‌فیلدز کامرون، موغامو، متا، نگی، نگو و اوشی در بخش مومو، به همراه فرمانروایی‌های نگمبا‌زبان اطراف بامندا مانند مانکون، نیاکان خود را به یک نقطه برمی‌گردانند: تادکون، محل بازاری کهن نزدیک شهر کنونی ویدیکوم. روایت بر این است که بنیان‌گذاران از سرزمین جنگلی جنوب‌غربی آمدند، در تادکون ساکن شدند و سپس بر اساس تبار جدا شدند تا تپه‌ها و دره‌های شمال و شرق را تصاحب کنند. در منطقه‌ای که همسایگان بزرگ خود را با سفرهای دیگری تعریف می‌کنند، یعنی پادشاهی‌های بافوت، کوم و نسو با منشأ تیکار و غارتگران چامبا که بالی را بنیان نهادند، گفتن ما ویدیکوم هستیم بیانیه‌ای دربارهٔ منشأ و سرزمین است.

این ادعای مشترک هرگز به معنای زبان مشترک یا تاج‌وتخت مشترک نبوده است. مردمان ویدیکوم خوشه‌ای از زبان‌های خویشاوند گراس‌فیلدز را سخن می‌گویند، برخی در گروه مومو و برخی در گروه نگمبا، آن‌قدر نزدیک که خویشاوندی را نشان دهند، و آن‌قدر دور که پیجین انگلیسی کامرونی بخش بزرگی از ارتباط میان روستاها را بر عهده گیرد. بیشترشان از نظر تاریخی گرد سرپرستان روستا و ریش‌سفیدان تبار سازمان یافته بودند، با اقتداری پراکنده، نه حول قصرهای قدرتمند فون که دورتر به سوی شرق یافت می‌شوند. مانکون، با فون و قصر نیرومندش، استثنای قابل توجهی است. خود این سرزمین پست‌تر و مرطوب‌تر از فلات مرتفع است و همین آن را به قلمرو نخل روغنی بدل کرده است: نسل‌ها، کشاورزان ویدیکوم روغن نخل را به بالای تپه‌ها و به بازارهای علفزار می‌بردند، تجارتی که آنان را به همسایگانی پیوند می‌داد که در غیر این صورت از آنان فاصله می‌گرفتند.

دشوارترین فصل تاریخ مدرن آنان به بالی نیونگا مربوط است. تازه‌واردان چامبا در قرن نوزدهم رسیدند، شماری از روستاهای ویدیکوم را مطیع کردند و بعدها اداره استعماری آلمان فرمانروایی آنان را تأیید کرد، که از بالی برای گردآوری نیروی کار و مالیات بهره می‌گرفت. کینه پس از رفتن آلمانی‌ها هم ماند. در سال 1952، در دوران حکومت بریتانیا، این کینه بر سر زمین به درگیری آشکار انجامید و این اختلاف هنوز سایهٔ خود را بر سیاست محلی انداخته است. از سال 2017 بحران انگلیسی‌زبان بخش مومو را به شدت آسیب زده، روستاها را خالی کرده و بسیاری از خانواده‌های ویدیکوم را به سوی بامندا، دوآلا، یاونده و خارج از کشور رانده است.

امروزه بیشتر ویدیکوم مسیحی‌اند، با جماعت‌های پرسبیتری ریشه‌دار در میسیون بازل قدیم و حضور قوی کاتولیک. کلیسا با آرامش در کنار تعهدات کهن‌تر می‌نشیند: ریختن نذر برای نیاکان، سرپرستان خانواده که از جانب مردگان سخن می‌گویند، و انجمن‌های عنوانی که همچنان امور روستا را تنظیم می‌کنند. تشییع جنازه، یا دقیق‌تر، جشن‌های مرگ که مدت‌ها پس از دفن برگزار می‌شود، همچنان مهم‌ترین مناسبت‌های اجتماعی‌اند، زمانی که خویشان پراکنده به خانه بازمی‌گردند، می‌رقصند و تکلیف جایگاه هر کس را در تبار روشن می‌کنند.